{"id":2408,"date":"2025-09-26T13:47:00","date_gmt":"2025-09-26T06:47:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/?p=2408"},"modified":"2025-09-26T13:47:00","modified_gmt":"2025-09-26T06:47:00","slug":"tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/","title":{"rendered":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai"},"content":{"rendered":"<div class=\"authors\">\n<div class=\"author\">\n<p><strong>Eko Hadi Santoso<\/strong><\/p>\n<div class=\"article-author-affilitation\">Stasiun Meteorologi Maritim Tanjung Perak, BMKG, Krembangan, Surabaya, 60177, Indonesia<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"summary\" class=\"article-summary\">\n<h2>Abstract<\/h2>\n<div class=\"article-abstract\">\n<p>Perubahan morfologi pantai menjadi isu penting dalam pengelolaan pesisir karena memengaruhi ekosistem, infrastruktur, dan ketahanan wilayah, terutama di Indonesia yang memiliki garis pantai kedua terpanjang di dunia. Kajian ini meninjau perkembangan metode analisis perubahan morfologi pantai periode 2000-2025 serta mengidentifikasi kelebihan, keterbatasan, dan relevansinya di kawasan tropis, dengan fokus pada pesisir utara Jawa Timur. Metodologi mengikuti protokol PRISMA melalui identifikasi, penyaringan, penilaian kelayakan, dan seleksi akhir, menghasilkan 88 artikel dari\u00a0<em>Scopus<\/em>\u00a0dan pustaka nasional. Hasil menunjukkan metode DSAS\/GIS dan citra satelit mendominasi studi jangka panjang, sedangkan UAV\/LiDAR unggul untuk pemantauan lokal berpresisi tinggi. Model numerik efektif mensimulasikan skenario ekstrem, tetapi memerlukan data rinci yang masih terbatas di Indonesia. Dalam dekade terakhir,\u00a0<em>machine learning<\/em>\u00a0dan\u00a0<em>Google Earth Engine<\/em>\u00a0mulai diterapkan untuk analisis otomatis skala besar, meskipun terkendala minimnya data\u00a0<em>ground truth<\/em>. Kajian ini menekankan perlunya integrasi multi-metode untuk pemahaman komprehensif dan pengembangan pendekatan hibrid bagi mitigasi abrasi, adaptasi iklim, dan perencanaan pesisir berkelanjutan.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><a href=\"https:\/\/journal.its.ac.id\/index.php\/jpji\/article\/view\/8217\">PDF<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Eko Hadi Santoso Stasiun Meteorologi Maritim Tanjung Perak, BMKG, Krembangan, Surabaya, 60177, Indonesia Abstract Perubahan morfologi pantai menjadi isu penting dalam pengelolaan pesisir karena memengaruhi ekosistem, infrastruktur, dan ketahanan wilayah, terutama di Indonesia yang memiliki garis pantai kedua terpanjang di dunia. Kajian ini meninjau perkembangan metode analisis perubahan morfologi pantai periode 2000-2025 serta mengidentifikasi kelebihan, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":250,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_joinchat":[],"footnotes":""},"categories":[250],"tags":[],"class_list":["post-2408","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-jpji-journal"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.1.1 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Eko Hadi Santoso Stasiun Meteorologi Maritim Tanjung Perak, BMKG, Krembangan, Surabaya, 60177, Indonesia Abstract Perubahan morfologi pantai menjadi isu penting dalam pengelolaan pesisir karena memengaruhi ekosistem, infrastruktur, dan ketahanan wilayah, terutama di Indonesia yang memiliki garis pantai kedua terpanjang di dunia. Kajian ini meninjau perkembangan metode analisis perubahan morfologi pantai periode 2000-2025 serta mengidentifikasi kelebihan, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"IJC ( ITS Journal Center )\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-09-26T06:47:00+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"itspublikasi\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"itspublikasi\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\"},\"author\":{\"name\":\"itspublikasi\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe\"},\"headline\":\"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai\",\"datePublished\":\"2025-09-26T06:47:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\"},\"wordCount\":174,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"jpji journal\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\",\"url\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\",\"name\":\"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-09-26T06:47:00+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/\",\"name\":\"IJC ( ITS Journal Center )\",\"description\":\"Institut Teknologi Sepuluh Nopember\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe\",\"name\":\"itspublikasi\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1c672fdec2c22686bbf54db48608a7cbb61f01783efa5776676dd183144eeffd?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1c672fdec2c22686bbf54db48608a7cbb61f01783efa5776676dd183144eeffd?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"itspublikasi\"},\"url\":\"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/author\/itspublikasi\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )","og_description":"Eko Hadi Santoso Stasiun Meteorologi Maritim Tanjung Perak, BMKG, Krembangan, Surabaya, 60177, Indonesia Abstract Perubahan morfologi pantai menjadi isu penting dalam pengelolaan pesisir karena memengaruhi ekosistem, infrastruktur, dan ketahanan wilayah, terutama di Indonesia yang memiliki garis pantai kedua terpanjang di dunia. Kajian ini meninjau perkembangan metode analisis perubahan morfologi pantai periode 2000-2025 serta mengidentifikasi kelebihan, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/","og_site_name":"IJC ( ITS Journal Center )","article_published_time":"2025-09-26T06:47:00+00:00","author":"itspublikasi","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"itspublikasi"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/"},"author":{"name":"itspublikasi","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe"},"headline":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai","datePublished":"2025-09-26T06:47:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/"},"wordCount":174,"commentCount":0,"articleSection":["jpji journal"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/","url":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/","name":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai - IJC ( ITS Journal Center )","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#website"},"datePublished":"2025-09-26T06:47:00+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/en\/2025\/09\/26\/tinjauan-pustaka-metode-analisis-perubahan-morfologi-pantai-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tinjauan Pustaka: Metode Analisis Perubahan Morfologi Pantai"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#website","url":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/","name":"IJC ( ITS Journal Center )","description":"Institut Teknologi Sepuluh Nopember","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/5600390d632ff918ac8ae458e0ec4cfe","name":"itspublikasi","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1c672fdec2c22686bbf54db48608a7cbb61f01783efa5776676dd183144eeffd?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1c672fdec2c22686bbf54db48608a7cbb61f01783efa5776676dd183144eeffd?s=96&d=mm&r=g","caption":"itspublikasi"},"url":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/author\/itspublikasi\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2408","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/250"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2408"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2408\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2409,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2408\/revisions\/2409"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2408"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2408"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.its.ac.id\/publikasi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2408"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}